مهاجرت پرستاران به آلمان یکی از مسیرهای مورد توجه نیروهای متخصص خارجی است. آلمان به دلیل افزایش سن جمعیت و کمبود نیروی انسانی در بخش سلامت، همچنان به پرستاران بینالمللی نیاز دارد. طبق اطلاعات رسمی وبسایت Make it in Germany، حدود 1.8 میلیون نفر در مشاغل پرستاری مشمول بیمه اجتماعی در آلمان مشغول به کار هستند که حدود 20 درصد آنها اتباع خارجیاند و حدود 31 هزار موقعیت شغلی در مراکز مراقبتی خالی است.
با این حال، یکی از مهمترین چالشهای متقاضیان، مدرک زبان آلمانی B2 است. بسیاری از پرستاران ایرانی مدرک حرفهای معتبر و سابقه کار دارند اما هنوز موفق به دریافت B2 نشدهاند. سؤال اصلی این افراد این است که آیا میتوانند بدون B2 به آلمان مهاجرت کنند و زبان و معادلسازی مدرک خود را پس از ورود تکمیل کنند؟
در شرایط مشخص، پاسخ مثبت است. مسیر Recognition Partnership یا «شراکت برای بهرسمیتشناختن مدارک» این امکان را فراهم میکند که فرد دارای مدرک حرفهای خارجی، با داشتن حداقل A2 زبان آلمانی و یک کارفرمای واجد شرایط در آلمان، وارد کشور شود و فرایند بهرسمیتشناختن مدرک خود را پس از ورود ادامه دهد.
اما باید یک نکته مهم را از ابتدا روشن کرد A2 به معنی حذف B2 برای کار حرفهای پرستاری نیست. A2 شرط زبان برای استفاده از مسیر Recognition Partnership است؛ در حالی که برای دریافت Recognition کامل و مجوز فعالیت بهعنوان پرستار حرفهای، سطح B2 زبان آلمانی از الزامات اصلی است.

Recognition Partnership چیست؟
Recognition Partnership یک مسیر اقامتی بر اساس ماده 16 d بند 3 قانون اقامت آلمان است که برای افرادی طراحی شده که دارای مدرک تحصیلی یا حرفهای خارجی هستند و میخواهند فرایند بهرسمیتشناختن صلاحیت خود را در آلمان تکمیل کنند.
تفاوت اصلی این مسیر با روش معمول این است که فرد میتواند فرایند Anerkennung را بعد از ورود به آلمان انجام دهد و در همین مدت، در چارچوب شرایط قانونی مشغول به کار باشد. به عبارت ساده، متقاضی مجبور نیست برای استفاده از این مسیر ابتدا Recognition کامل مدرک خود را در خارج از آلمان دریافت کند.
برای یک پرستار ایرانی، مسیر کلی میتواند به این شکل باشد:
مدرک پرستاری معتبر + زبان آلمانی A2 + کارفرمای واجد شرایط در آلمان → قرارداد Recognition Partnership → درخواست ویزا → ورود به آلمان → شروع یا ادامه Anerkennung → تکمیل زبان و الزامات حرفهای → دریافت Recognition کامل و مجوز فعالیت پرستاری
این مسیر بهخصوص برای افرادی اهمیت دارد که مدرک پرستاری دارند اما هنوز B2 نگرفتهاند.
آیا مهاجرت پرستاران به آلمان بدون B2 امکانپذیر است؟
بله، اما عبارت بدون مدرک زبان B2 باید درست فهمیده شود.
در مسیر Recognition Partnership، متقاضی برای دریافت این نوع اقامت باید حداقلA2 زبان آلمانی داشته باشد. بنابراین داشتن B2 قبل از ورود به آلمان برای استفاده از این مسیر الزامی نیست.
اما پرستاری در آلمان یک حرفه تحت نظارت قانونی یا Regulated Profession است. برای اینکه فرد بتواند در بلندمدت بهعنوان پرستار حرفهای فعالیت کند، باید صلاحیت حرفهای او به رسمیت شناخته شود و مجوز فعالیت لازم را دریافت کند. یکی از الزامات اصلی Recognition پرستاران، داشتن زبان آلمانی در سطح B2 است.
بنابراین هدف این مسیر این نیست که پرستار برای همیشه با A2 کار کند؛ بلکه امکان ورود با A2 و تکمیل B2 و Anerkennung پس از ورود را فراهم میکند.
شرایط مهاجرت پرستاران با A2 از طریق Recognition Partnership
داشتن A2 بهتنهایی برای دریافت ویزا کافی نیست. متقاضی باید مجموعهای از شرایط را داشته باشد.
داشتن مدرک حرفهای معتبر
متقاضی باید دارای یک مدرک دانشگاهی خارجی یا مدرک آموزش حرفهای غیر دانشگاهی خارجی باشد که برای دریافت آن حداقل دو سال آموزش تماموقت لازم بوده است.
این مدرک باید توسط دولت کشوری که فرد در آن تحصیل کرده است به رسمیت شناخته شده باشد. برای متقاضی ایرانی، بنابراین اعتبار مدرک پرستاری صادرشده در ایران اهمیت اساسی دارد.
داشتن پیشنهاد شغلی از کارفرمای آلمانی
یکی از مهمترین شروط مهاجرت پرستاران به آلمان از طریق Recognition Partnership، داشتن یک پیشنهاد شغلی مشخص از یک کارفرمای آلمانی است.
بنابراین این مسیر با حالتی که فرد صرفاً با A2 به آلمان برود و بعد به دنبال کار بگردد تفاوت دارد. متقاضی باید پیش از اقدام، کارفرمای مشخصی داشته باشد که با او وارد Recognition Partnership شود.
در مشاغل معمول، شغل پیشنهادی باید عموماً در سطح Qualified Employment باشد. اما برای مشاغل تحت نظارت مانند پرستاری، استثنا وجود دارد. در این شرایط، فرد میتواند تا زمان دریافت مجوز فعالیت حرفهای، در نقش دستیار و در چارچوب قانونی تعیینشده مشغول به کار شود.
توافق Recognition Partnership با کارفرما
متقاضی و کارفرما باید یک توافق کتبی داشته باشند که مشخص کند فرد در چارچوب رابطه کاری خود فرصت تکمیل فرایند Recognition را خواهد داشت.
این توافق میتواند بهصورت یک قرارداد جداگانه تنظیم شود یا در قرارداد کاری فرد گنجانده شود.
این بخش برای پرستاران بسیار مهم است، زیرا کارفرما فقط ارائهکننده یک شغل نیست؛ بلکه باید در چارچوب Recognition Partnership امکان ادامه فرایند کسب صلاحیت و رفع کمبودهای احتمالی را برای نیروی خارجی فراهم کند. که پیدا کردن کارفرما در این مسیر به عهده موسسه بین المللی راد مهاجر می باشد.
حداقل زبان A2
برای Recognition Partnership، متقاضی باید حداقل A2 زبان آلمانی بر اساس CEFR داشته باشد. بنابراین در صورتی که سایر شرایط فراهم باشد، نداشتن B2 مانع استفاده از این مسیر اقامتی نیست.
البته ممکن است برای برخی دورههای آموزشی، اقدامات جبرانی یا برنامههای کسب صلاحیت حرفهای، سطح زبان بالاتری لازم باشد. به همین دلیل بهتر است پرستار از همان ابتدا برنامه مشخصی برای رسیدن به B2 داشته باشد.
کارفرمای مناسب
هر شرکتی الزاماً برای Recognition Partnership مناسب نیست.
طبق اطلاعات رسمی، کارفرما باید تجربه ارائه آموزش حرفهای یا توسعه مهارتهای شغلی پس از آموزش را داشته باشد. مناسب بودن کارفرما در جریان فرایند ویزا توسط مرجع ذیصلاح بررسی میشود و متقاضی بهعنوان نیروی متخصص معمولاً اقدام مستقلی برای اثبات این موضوع انجام نمیدهد.
این موضوع برای شرکتهایی که در زمینه مهاجرت پرستاران به آلمان فعالیت میکنند اهمیت زیادی دارد؛ زیرا پیدا کردن کارفرمایی که صرفاً نیروی پرستاری استخدام کند کافی نیست و باید شرایط لازم برای Recognition Partnership را نیز داشته باشد.
مدارک مورد نیاز برای مهاجرت پرستاران به آلمان
مدارک دقیق بسته به پرونده و مرجع مسئول ممکن است متفاوت باشد، اما متقاضی باید برای آمادهسازی مجموعهای از مدارک اصلی آماده باشد.
از جمله مهمترین مدارک میتوان به مدرک پرستاری، مدارک تحصیلی و آموزشی، مدارک مربوط به سوابق کاری، مدارک هویتی، مدرک زبان، مدارک مربوط به پیشنهاد شغلی و قرارداد کاری و اسناد مورد نیاز برای فرایند Recognition اشاره کرد.
برای دریافت مجوز فعالیت حرفهای نیز اثبات سلامت جسمی و روانی و صلاحیت شخصی و قابل اعتماد بودن اهمیت دارد. در این زمینه ممکن است گواهی پزشکی و گواهی عدم سوءپیشینه مورد نیاز باشد.
مراحل مهاجرت پرستاران ایرانی به آلمان با A2
فرایند را میتوان به چند مرحله اصلی تقسیم کرد.
مرحله اول: بررسی شرایط متقاضی
در ابتدا باید مدرک پرستاری، سابقه کار، وضعیت زبان و شرایط کلی متقاضی بررسی شود.
در این مرحله مشخص میشود که مدرک فرد واجد شرایط استفاده از Recognition Partnership هست یا خیر.
مرحله دوم: رسیدن به حداقل A2
متقاضی باید حداقل سطح A2 زبان آلمانی را برای Recognition Partnership داشته باشد.
با وجود این، بهتر است متقاضی مسیر یادگیری زبان را متوقف نکند؛ زیرا هدف نهایی دریافت Recognition و مجوز فعالیت حرفهای است و برای Recognition پرستاری، B2 مورد نیاز است.
مرحله سوم: پیدا کردن کارفرمای واجد شرایط
یکی از حساسترین مراحل، پیدا کردن کارفرمایی است که علاوه بر نیاز به نیروی انسانی، شرایط لازم برای Recognition Partnership را نیز داشته باشد.
مرحله چهارم: عقد قرارداد و توافق Recognition Partnership
پس از توافق با کارفرما، قرارداد کاری و توافق مربوط به Recognition Partnership تنظیم میشود.
مرحله پنجم: درخواست ویزا
با آماده شدن مدارک، متقاضی برای ویزای مربوط به Recognition Partnership اقدام میکند.
در جریان این فرایند، شرایط استخدام از جمله حقوق و ساعات کاری نیز بررسی میشود و باید با شرایط کارکنان داخلی مطابقت داشته باشد. همچنین اشتغال باید به تأیید آژانس فدرال کار آلمان برسد.
مرحله ششم: ورود به آلمان
پس از صدور ویزا، متقاضی وارد آلمان میشود و باید فرایند Recognition را هرچه سریعتر آغاز کند.
سایت رسمی Make it in Germany توصیه میکند فرد بلافاصله پس از ورود برای Recognition اقدام کند و از Recognition Finder برای پیدا کردن مرجع مسئول استفاده کند.
مرحله هفتم: تکمیل Anerkennung و زبان
در این مرحله، متقاضی باید کمبودهای احتمالی را برطرف کند، در دورهها یا اقدامات جبرانی لازم شرکت کند و زبان آلمانی خود را تا سطح مورد نیاز حرفهای ارتقا دهد.
مرحله هشتم: دریافت Recognition کامل
پس از تکمیل الزامات، فرد میتواند Recognition کامل صلاحیت حرفهای خود و مجوز فعالیت مربوط به پرستاری را دریافت کند.
مدت زمان مهاجرت و Anerkennung پرستاران به آلمان
مدت کل این فرایند یک عدد ثابت برای همه متقاضیان نیست و به عواملی مانند سرعت پیدا کردن کارفرما، آماده بودن مدارک، زمان ویزا، مرجع مسئول Anerkennung و میزان تفاوت مدرک متقاضی با استاندارد آلمان بستگی دارد.
با این حال، سایت رسمی Make it in Germany اعلام میکند که ارزیابی Recognition بهطور کلی حدود سه تا چهار ماه طول میکشد. این زمان مربوط به ارزیابی Recognition است و نباید آن را با کل مدت مهاجرت، پیدا کردن کارفرما، صدور ویزا یا دورههای جبرانی یکی دانست.
اگر نتیجه Recognition نشان دهد که فرد دارای کمبودهای حرفهای است، ممکن است برای رسیدن به Full Recognition به اقدامات تکمیلی بیشتری نیاز داشته باشد.
از طرف دیگر، اجازه اقامت Recognition Partnership ابتدا حداکثر برای 12 ماه صادر میشود و میتواند هر بار یک سال تمدید شود تا مجموعاً حداکثر به سه سال برسد. اگر Recognition جزئی صادر شود، اجازه اقامت Recognition Partnership میتواند برای انجام اقدامات لازم جهت رسیدن به معادلسازی کامل، تا دو سال دیگر تمدید شود.
هزینه مهاجرت پرستاران به آلمان چقدر است؟
هزینه مهاجرت پرستاران به آلمان از طریق Recognition Partnership یک مبلغ ثابت برای همه افراد نیست.
هزینه نهایی میتواند شامل هزینههای مربوط به آمادهسازی و ترجمه مدارک، ارزیابی یا Recognition ، آزمونها و دورههای جبرانی احتمالی، آزمون زبان، هزینه درخواست ویزا و سایر هزینههای اداری و شخصی باشد.
مدت اقامت و امکان کار جانبی
اجازه اقامت مربوط به Recognition Partnership در ابتدا برای حداکثر 12 ماه صادر میشود.
این اقامت میتواند هر بار برای یک سال تمدید شود و مجموع مدت آن حداکثر سه سال باشد. علاوه بر شغل اصلی مرتبط با Recognition Partnership، دارنده این عنوان اقامتی میتواند تا 20 ساعت در هفته اشتغال جانبی داشته باشد.
این موضوع یکی از مزیتهای مهم Recognition Partnership برای متقاضیانی است که میخواهند در طول دوره تکمیل Recognition در آلمان حضور داشته باشند و در کنار شغل اصلی، امکان اشتغال جانبی نیز داشته باشند.
آیا Recognition Partnership برای همه پرستاران بهترین گزینه است؟
خیر.
اگر یک پرستار از قبل B2 داشته باشد و بتواند Recognition خود را تکمیل کند، ممکن است نیازی به استفاده از Recognition Partnership نداشته باشد و بتواند مستقیماً از مسیر مربوط به نیروی متخصص اقدام کند.
اما برای پرستار خارجی که هنوز B2 ندارد، Recognition Partnership یکی از مهمترین مسیرهایی است که باید بررسی شود.
مزیت اصلی این روش این است که متقاضی لازم نیست برای استفاده از این مسیر، حتماً B2 را قبل از ورود به آلمان دریافت کرده باشد و میتواند پس از ورود، در کنار کار مجاز خود، فرایند Recognition را ادامه دهد.
آیا پرستار ایرانی میتواند از ایران برای Recognition Partnership اقدام کند؟
بله. برای شهروندان کشورهای خارج از اتحادیه اروپا، مانند ایران، در صورت نیاز باید ویزای مربوط به ورود به آلمان دریافت شود.
اما نکته مهم این است که فرد باید پیش از درخواست، شرایط اصلی Recognition Partnership را فراهم کرده باشد؛ از جمله داشتن مدرک واجد شرایط، پیشنهاد شغلی مشخص، توافق Recognition Partnership با کارفرما و حداقل A2 زبان آلمانی.
در نهایت اگر شما متقاضی کار به عنوان پرستار در المان هستید میتوانید برای دریافت اطلاعات بیشتر با شماره های موسسه بین المللی راد مهاجر تماس گرفته و از مشاوره رایگان تخصی بهره مند شوید.